Parabens là một nhóm hóa chất được sử dụng rộng rãi với vai trò làm chất bảo quản trong công nghiệp mỹ phẩm, dược phẩm và thực phẩm. Các hợp chất parabens và các muối của chúng được sử dụng chủ yếu nhờ vào đặc tính kháng vi khuẩn và kháng nấm. Parapens “tả xung hữu đột” từ dầu gội đầu, kem cạo râu, kem đánh răng cho tới thực phẩm, thuốc men…

Vì sao parabens bị “xa lánh”?

Nói một cách màu mè hóa học thì parabens là những esters của
para-hydroxybenzoic acid. Những loại parabens thông dụng được ghi trên các nhãn
sản phẩm bao gồm methylparaben (ký hiệu E218), ethylparaben (E214),
propylparaben (E216)… Trong ngành chế biến thực phẩm, parabens được đưa vào
thực phẩm cách nay hơn 50 năm.

Gần đây, có nhiều nghiên cứu cho thấy parabens là những chất
có thể gây ra các xáo trộn estrogen nên một số công ty, hãng xưởng đã “ngoan
ngoãn” tự cắt giảm lượng parabens trong các sản phẩm của họ. Những nghiên cứu
này đã chỉ ra “mặt tối” của parabens bao gồm:

Phản ứng dị ứng:
Đối với da bình thường, parabens không gây kích ứng hay mẩn cảm, nhưng với những
người bị dị ứng với parabens thì sẽ có hiện tượng bị kích ứng.

Ung thư nhũ hoa: Parabens có thể “nhái” hormone estrogen vốn
làm ngòi nổ cho sự phát sinh ung thư nhũ
hoa. Parabens cũng tìm thấy trong các ung bướu nhũ hoa, vì vậy các nhà nghiên cứu
khuyên rằng nên thận trọng khi xịt các sản phẩm khử mùi hay sản phẩm bôi thoa
có chứa parabens ở gần ngực hoặc trên ngực. Tuy nhiên, những nghiên cứu về tác
hại gây ung thư nhũ hoa của parabens vẫn còn gây nhiều tranh cãi.

Tác động lên hệ sinh
sản của giống đực:
Một nghiên cứu được thực hiện tại Nhật cho thấy rằng tiếp
xúc với parabens sẽ tác động lên sự tiết testosterone cũng như những chức năng
tổng quát về hệ sinh sản ở chuột đực. Tuy nhiên, đây cũng mới chỉ là thí nghiệm
trên thú vật.

Lão hóa da: Nhiều
nghiên cứu cho thấy khi thoa các mỹ phẩm có chứa methylparaben lên da thì chúng
có thể phản ứng với tia UVB làm cho da bị lão hóa một cách nhanh chóng, đồng thời
sẽ gây tổn hại cho DNA.

Theo ước tính, trong cuộc sống hiện đại ngày nay, một người
“sành điệu” thường “lai rai” một lượng parabens khoảng 77,5 mg mỗi ngày, trong
đó từ thực phẩm khoảng 2,5 mg/ngày, từ các sản phẩm chăm sóc cơ thể và mỹ phẩm
khoảng 50 mg/ngày, từ dược phẩm và thực phẩm chức năng là 25 mg/ngày.

Vì “nghi án” gây ung thư nên các nhà y học khuyên người tiêu
dùng nên hướng đến các sản phẩm không chứa parabens. Các sản phẩm này được ghi
một câu “ăn tiền” là không chứa paraben (paraben-free).

Theo Dược sĩ Nguyễn Bá Huy Cường

Người lao động

Từ khóa:
  • mỹ phẩm

  • thực phẩm

  • parapens

  • Paraben

  • kem đánh răng